Προγραμματίστε online σε BBC BASIC!

Όσοι πρόλαβαν την εποχή των 8bit micros και τον τεχνικό τύπο της εποχής (Computer για Όλους, Pixel) προφανώς θα θυμούνται ότι ο BBC micro αντιμετωπιζόταν περίπου με... δέος, ως ένας υπολογιστής που ήταν το απόλυτο μέτρο σύγκρισης για οποιονδήποτε άλλο κυκλοφορούσε. Απλησίαστος τιμολογιακά σε σχέση με τις άλλες 8bit προτάσεις, αλλά με την αύρα του "σοβαρού", αυτού που θα επέλεγε κάποιος που δεν θα ήθελε να κάνει συμβιβασμούς.

Και πράγματι, έτσι ήταν σε μεγάλο βαθμό. Το μηχάνημα της Acorn που επέλεξε το BBC προκειμένου να αποτελέσει το αντικείμενο των μαθημάτων χρήσης υπολογιστών και προγραμματισμού σε BASIC που πρόβαλλε στα 80s, δεν ήταν όπως όλα τα υπόλοιπα: εκεί που o ανταγωνισμός έκοβε μέχρι και τους διακόπτες on/off (Spectrum) ή δεν πλήρωνε για καλύτερη BASIC (Commodore 64), ο BBC micro ή Acorn Proton όπως ήταν η αρχική του ονομασία (ακολούθησε τον Atom και προηγήθηκε του Electron), ερχόταν εφοδιασμένος με ό,τι θύρα διασύνδεσης μπορούσε να χρειαστεί - ή, απλά, να φανταστεί! - κάποιος, με δυνατότητα τοποθέτησης 2ου επεξεργαστή αλλά και με μια διάλεκτο BASIC που συνδύαζε δύο αντικρουόμενα χαρακτηριστικά. Διέθετε πλήθος εντολών ώστε να μπορεί κάποιος μέσω αυτής να κάνει σχεδόν τα πάντα, αλλά ήταν και ταχύτατη, αφήνοντας κατά πολύ πίσω της τις προτάσεις του ανταγωνισμού. Ίσως δεν είναι τυχαίο το ότι ο Acorn Proton και η BASIC του ήταν προϊόντα της δουλειάς των Sophie Wilson και Steve Furber, του διδύμου δηλαδή που σχεδίασε ένα chip που μάλλον το γνωρίζουν άπαντες, αφού αποτελεί την "καρδιά" της συντριπτικής πλειονότητας των handled και mobile συσκευών που υπάρχουν αυτή τη στιγμή στον πλανήτη μας: ναι, αναφέρομαι στον επεξεργαστή ARM, τα αρχικά του οποίου σημαίνουν Acorn RISC Machine. Για δες...

Ας επανέλθουμε όμως στην BASIC του BBC microcomputer. Η διάλεκτος αυτή, αν και ομολογουμένως δεν ήταν η πλέον user friendly που υπήρχε, απέκτησε φανατικούς υποστηρικτές και χρήστες, χάρη στις δυνατότητες και στα χαρακτηριστικά της. Δεν είναι τυχαίο λοιπόν που σήμερα, 41 χρόνια αργότερα, υπάρχει το BBC Micro Bot, ένα bot του Twitter που μεταφέρει Tweets και τα εκτελεί σε έναν online εξομοιωτή BBC Micro! Ακριβώς λόγω του περιορισμένου μεγέθους θα θεωρούσε κάποιος ότι είναι αδύνατο να φτιαχτεί κάτι το εντυπωσιακό, αλλά, πιστέψτε με, αυτό δεν θα μπορούσε να απέχει περισσότερο από την αλήθεια: δείτε την σελίδα του BBC Micro Bot και... χαζέψτε! Να σημειώσω ότι πατώντας πάνω σε οποιαδήποτε εικόνα μεταφερόμαστε στον online εξομοιωτή με το listing του προγράμματος που την δημιούργησε, κάτι που, πέρα από ενδιαφέρον, μπορεί να αποβεί και εξόχως... διδακτικό.

 

Αλλά, πού πάτε, δεν τελειώσαμε: ο online εξομοιωτής για το BBC micro που λέγαμε; Λοιπόν, κάντε μια βόλτα σε αυτή τη σελίδα όπου, όχι μονάχα θα βρείτε τον online emulator για να πειραματιστείτε, αλλά και αρκετά παραδείγματα που αν μη τι άλλο δείχνουν τις εντυπωσιακές δυνατότητες της BBC BASIC.

Παρατηρώ εσχάτως ότι υπάρχει μια τάση αναβίωσης του προγραμματισμού σε γλώσσα BASIC σε retro computers και δεν θα σας κρύψω ότι αυτό είναι κάτι που με ευχαριστεί ιδιαίτερα, καθώς back in the day (και όχι μονάχα τότε) είχα ξοδέψει εκατοντάδες ώρες της ζωής μου πειραματιζόμενος με αυτήν και διερωτώμενος πώς θα μπορούσα να φτιάξω κάτι εντυπωσιακό αλλά και γρήγορο ταυτόχρονα. Εννοείται πως ποτέ δεν τα κατάφερα, αλλά όπως μπορείτε να δείτε από αρκετές σύγχρονες δημιουργίες αλλά και από το BBC Micro Bot πολλοί άλλοι το έκαναν!

PiTubeDirect: ο (οικονομικός) πολυπεξεργαστής

Το 1981, η Acorn κυκλοφόρησε έναν home computer ο οποίος έμελε να καταστεί συνώνυμο της εκπαίδευσης, τον Proton, που έγινε γνωστός σε όλους ως "BBC micro". Ο συγκεκριμένος υπολογιστής, λόγω των υψηλών standards που έβαζε η ίδια η Acorn, αλλά και λόγω των προδιαγραφών του BBC κυκλοφόρησε με ένα σύνολο δυνατοτήτων και χαρακτηριστικών που δεν μπορούσαν να βρεθούν μαζεμένα σε άλλον υπολογιστή της εποχής, ακόμα και αν αυτός κόστιζε πολύ περισσότερο.

Μεταξύ του πακτωλού από χαρακτηριστικά και δυνατότητες διασύνδεσης του BBC micro, ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα που μπορεί κάποιος να εντοπίσει είναι το περίφημο Tube interface. Η εν λόγω διασύνδεση επέτρεπε σε άλλους, εξωτερικούς επεξεργαστές ή συνεπεξεργαστές να συνδεθούν στον δημοφιλή υπολογιστή της Acorn, χρησιμοποιώντας φυσικά ως μέσα εισόδου και εξόδου το πληκτρολόγιο, το κασετόφωνο, το disk drive, τον εκτυπωτή και την οθόνη του BBC microcomputer. Με τον τρόπο αυτό μπορούσε κάποιος να συνδέσει έναν δεύτερο 6502 στον BBC του ή έναν Z80 (για να τρέχει εφαρμογές του CP/M), ακόμα και έναν επεξεργαστή της σειράς x86 της Intel. Μέχρι και ο περίφημος και πρωτοποριακός επεξεργαστής τεχνολογίας RISC της Acorn, ο ARM (Acorn RISC Machine), αναπτύχθηκε και δοκιμάστηκε ως εξωτερική επεξεργαστική μονάδα που συνδεόταν στον BBC micro μέσω του Tube interface. Και, αν αναρωτιέστε "τι εστί ARM;" να σας πούμε όχι πρόκειται για τον επεξεργαστή που αποτέλεσε την βάση και τον πρόγονο όλων των CPUs που στις μέρες μας αποτελούν την καρδιά των smartphones, tablets, set top boxes, κλπ. "Not exactly a lightweight", που θα έλεγε και μια ψυχή...

Ας επανέλθουμε όμως στο Tube interface, και ας αφήσουμε τον ARM και τους διαδόχους του να ζουν και να βασιλεύουν. Οι πρόσθετες επεξεργαστικές μονάδες που κυκλοφόρησε η ίδια η Acorn back in the day δεν γνώρισαν ευρεία αποδοχή, αφενός λόγω του υψηλού τους κόστους, και αφετέρου λόγω του ότι αποτελούσαν αρκετά εξειδικευμένα προϊόντα, που θα μπορούσαν να προκαλέσουν το ενδιαφέρον κάποιου developer, ίσως κάποιου εκπαιδευτικού ιδρύματος ή κάποιας επιχείρησης με πολύ συγκεκριμένες ανάγκες, κλπ. Σίγουρα όμως δεν απευθύνονταν στον απλό χρήστη (ούτε και στην τσέπη του).

Καταλαβαίνει λοιπόν κανείς πολύ εύκολα ότι το να εξοπλίσει κάποιος την σήμερον ημέρα τον BBC microcomputer του με κάποιον εξωτερικό (συν)επεξεργαστή χρησιμοποιώντας το Tube interface είναι αρκετά δύσκολα και δαπανηρό, καθώς, είναι πολύ σπάνιες και δυσεύρετες οι εξωτερικές επεξεργαστικές μονάδες για τον BBC micro που διασώζονται και πωλούνται στις μέρες μας. Όλα αυτά βέβαια μέχρι που εμφανίστηκε το PiTubeDirect!

Το PiTubeDirect είναι ένα project το οποίο χρησιμοποιεί ένα Raspberry Pi με το ανάλογο software και hardware (για τη σύνδεση, το τελευταίο) ως Tube processor για τον BBC. Λόγω της τεράστιας επεξεργαστικής ισχύος του Raspberry Pi συγκριτικά με τους 8/16bits επεξεργαστές της εποχής, το μικρό - πλην θαυματουργό - RPi μπορεί με άνεση να εξομοιώσει τους παρακάτω:

250MHz βασισμένος σε 65tube 65C02 συνεπεξεργαστής
40MHz βασισμένος σε lib6502 65C02 συνεπεξεργαστής
60MHz Z80 συνεπεξεργαστής με CP/M

? MHz 80×86 συνεπεξεργαστής (*)
? MHz ARM2 συνεπεξεργαστής (*)
? MHz 32016 συνεπεξεργαστής (*)
1 GHz ARM1176 συνεπεξεργαστής

(*) η ταχύτητα του εξομοιούμενου επεξεργαστή εξαρτάται από το Raspberry Pi που θα χρησιμοποιηθεί.

Αν τα παραπάνω δεν σας λένε κάτι ή απλά δεν σας δίνουν την ακριβή εικόνα του τί μπορεί να πετύχει κάποιος με έναν BBC microcomputer και ένα PiTubeDirect, θα πρέπει να σας πω ότι, πέραν από το σαφές ενδιαφέρον του πειραματισμού και της εξερεύνησης, δίνεται στον τυχερό κάτοχο η δυνατότητα να:

- εκτελέσει software που απαιτεί διπλούς 6502 επεξεργαστές (κλασικό παράδειγμα η σπάνια αλλά εξαιρετική έκδοση executive του εμβληματικού Elite)

- τρέξει MS-DOS και τις εφαρμογές αυτού

- τρέξει CP/M και τις εφαρμογές αυτού

- τρέξει RISC OS (αυτό το κάνει έτσι κι αλλιώς το RPi) μέσα από τον BBC

- και φυσικά πολλά άλλα, βασικά ό,τι μπορεί να βάλει ο νους του καθενός!

Για το PiTubeDirect μπορεί να χρησιμοποιηθεί ακόμα και ένα ταπεινό Raspberry Pi Zero των 6€ (!) ενώ εδώ μπορείτε να βρείτε και οτιδήποτε θα χρειαστεί για να το συνδέσετε στον BBC σας.

Και, επειδή καλές οι λέξεις, καλύτερες οι εικόνες και ακόμα καλύτερο το βίντεο προκειμένου να κατανοήσει κανείς για τι πράγμα σας γράφω τόση ώρα, δείτε το παρακάτω και θαυμάστε:

White Light: άσπρη μέρα για τους κατόχους BBC micro

Ίσως κάποιοι από εσάς να θυμάστε ένα παλιό coin-op της Tehkan, το Star Force που μάλιστα έδειχνε πολύ προηγμένο σε γραφικά και gameplay για την εποχή του, κάπου εκεί στα μέσα της δεκαετίας του '80. Το παιχνίδι αυτό αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για τον Nick "Orlando" Pelling ώστε να δημιουργήσει ένα vertical shoot 'em up που έμελλε να μείνει στην ιστορία ως το πλέον εμβληματικό στο format των BBC micro/Acorn Electron. Το παιχνίδι αυτό ονομαζόταν "Firetrack" και, για τους Acornάδες ήταν κάτι τόσο μεγάλο και μνημειώδες όσο ήταν το Parsec για τους κατόχους TI-99/4A (OK, μετά το Elite, εξυπακούεται αυτό!).

Μόλις πριν από μερικές μέρες, 30 ολόκληρα χρόνια μετά το Firetrack, εμφανίστηκε ένα ολοκαίνουριο παιχνίδι που φέρεται ως ανεπίσημος διάδοχος του alltime classic της Electric Dreams. Το όνομα αυτού είναι "White Light" και αποτελεί καρπό της δουλειάς της Sarah Walker (κώδικας) και του - γνωστού στους αναγνώστες του blog - John Blythe της Rucksack Games (γραφικά), δημιουργού των The Darkness Of Raven Wood, Foggy's Quest, Circuitry και The Incredible Shrinking Professor.

Δεν έτυχε ποτέ να έχω στην κατοχή μου κάποιο BBC micro ή Acorn Electron - πόσο μάλλον με disk drive που το χρειάζεται για να τρέξει το White Light. Βλέποντας όμως τα screenshots του μπορώ να πω ότι εντυπωσιάστηκα, και θέλησα να το δοκιμάσω. Έτσι λοιπόν, ακολουθώντας τις οδηγίες από εδώ κατέβασα έναν εξομοιωτή και το image του White Light και ξεκίνησα να το παίζω.

Δεν θα το υπεραναλύσω - σκοπεύω άλλωστε να το κάνω σε άλλο μέσο στο μέλλον - αλλά θα σας πω εν συντομία ότι πρόκειται για ένα πραγματικά υπέρ του δέοντος αξιόλογο shoot 'em up που θα μπορούσε να σταθεί αξιοπρεπώς σε οποιοδήποτε 8bit format. Μάλιστα, ως μέτρο σύγκρισης δοκίμασα και το Firetrack και μπορώ να δηλώσω ανεπιφύλακτα ότι το White Light είναι σαφώς ανώτερο.

Το White Light μπορείτε να το κατεβάσετε ώστε να το δοκιμάσετε και εσείς οι ίδιοι από εδώ ή να το αγοράσετε από εδώ και εδώ σε περίπτωση που διαθέτετε το "real thing" (τυχεροί!). Να θυμίσω όμως ότι δεν τρέχει σε Electron, παρά μονάχα σε BBC micro B, B+ και BBC Master. Σοβαρά μηχανήματα αν μη τι άλλο, οπότε σίγουρα χρειάζεται ένα shooter σαν το White Light για να σπάσει η μονοτονία!

The Darkness of Raven Wood για Acorn BBC & Electron

Μια πολύ ενδιαφέρουσα νέα κυκλοφορία "έσκασε μύτη" εσχάτως και, προς τέρψιν όσων έχουν βαρεθεί τα ίδια και τα ίδια δεν πρόκειται για ένα ακόμα unplayble platform game για ZX Spectrum αλλά ούτε και για ένα βιαστικό SEUCK game για Commodore 64: όχι, αυτή τη φορά έχουμε να κάνουμε με ένα ολοκαίνουριο αλλά και ταυτόχρονα κλασικού στυλ text/graphics adventure παιχνίδι, απ' αυτά που κάποτε μας έκαναν να χάνουμε μερόνυχτα (και να κερδίζουμε βαθμούς μυωπίας!) μπροστά απ' την μικρή, ασπρόμαυρη τηλεόραση στην οποία είχαμε συνδέσει τον υπολογιστή μας. Το όνομα αυτού είναι "The Darkness Of Raven Wood" και έχει μια πολύ ενδιαφέρουσα υπόθεση...

Βρίσκεσαι στο σωτήριο έτος 1862. Ένα γράμμα του παιδικού σου φίλου Raynard σε βάζει σε βαθύ προβληματισμό, καθώς πληροφορείσαι ότι στο χωριό Raven Wood στο οποίο πλέον κατοικεί και εργάζεται ο Raynard, μετά την άφιξη του γαιοκτήμονα λόρδου Elgan Wood, άρχισαν να συμβαίνουν διάφορα παράξενα και εξόχως ανησυχητικά γεγονότα: παιδιά άρχισαν να εξαφανίζονται, λίγες μέρες μετά εξαφανίστηκε και ο παπάς του χωριού και κυκλοφορούν φήμες για αλλόκοτα πλάσματα που έκαναν την εμφάνισή τους σε διάφορα μέρη πλησίον του χωριού. Σαν να μην έφταναν όλα αυτά, μια χιονοθύελλα πλήττει το Raven Wood κι ας βρισκόμαστε στη μέση του καλοκαιριού! Τι συμβαίνει; Τι σημαίνουν όλα αυτά; Και γιατί έχει περάσει ένας ολόκληρος μήνας που δεν είχες καθόλου νέα από τον Raynard; Ήρθε η ώρα να τα παρατήσεις όλα και να κινήσεις για το Raven Wood - η μοίρα του παιδικού σου φίλου - και ίσως όχι μόνο η δική του - εξαρτάται από σένα!

Το The Darkness Of Raven Wood τρέχει σε Acorn BBC model B και Acorn Electron σε στοκ μοντέλα με 32ΚΒ μνήμης RAM, αρκεί να διαθέτετε ένα floppy disk drive (ή κάποιον τρόπο να το εξομοιώσετε). Φαίνεται να αποτελεί μια συνολικά πολύ προσεγμένη παραγωγή, καθώς το σενάριο, το εξώφυλλο, το website αλλά και τα γραφικά του παραπέμπουν σε επαγγελματικές δουλειές. Για περισσότερες πληροφορίες ρίξτε μια ματιά στο site του παιχνιδιού, το οποίο μπορείτε να κατεβάσετε από εδώ. Μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια μάλιστα για την επόμενη δουλειά της Rucksack games μπορείτε να βρείτε εδώ. Είδατε; Τα καλύτερα έρχονται! (Πηγή: Indie Retro News).

Sinclair εναντίον Acorn: η ιστορία της αντιπαλότητας

Αν ασχολείστε σφαιρικά με το retro computing (μετάφραση: ενδιαφέρεστε και για κάτι άλλο πέραν του Sensible στην Amiga) τότε σαφώς γνωρίζετε τις 2 μεγάλες εταιρίες που κυριάρχησαν στην Βρετανική (και όχι μόνο) αγορά μικροϋπολογιστών στα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του '80: ναι, αναφέρομαι στις Sinclair Research και Acorn Computers.

Η ιστορία των 2 εταιριών είναι ιδιαιτέρως ενδιαφέρουσα, καθώς είχαν κοινές ρίζες και πανομοιότυπη κατάληξη, βρισκόμενες αντιμέτωπες με το λουκέτο στην προσπάθειά τους να κυκλοφορήσουν προϊόντα με τα οποία θα έσκαβε η μία το λάκκο της άλλης!

Όλα τα παραπάνω είχαν δημοσιευθεί στα αντίστοιχα άρθρα στο 1ο και στο 2ο τεύχος του περιοδικού Retro Planet αλλά, μιας και τα τεύχη αυτά έχουν εξαντληθεί προ πολλού, σας προτείνω να παρακολουθήσετε το Tech-o-mentary του Nostalgia Nerd που αναφέρεται στην ιστορία των Sinclair και Acorn:

Αν πάλι έχετε λίγο περισσότερο χρόνο και θέλετε να δείτε την ίδια ιστορία σε τηλεταινία (με τις απαραίτητες "παρεμβάσεις" στην ιστορία προκειμένου να γίνει καταλληλότερη για το τηλεοπτικό κοινό) παρακολουθείστε το ενδιαφέρον και διασκεδαστικό Micro Men του BBC:

Καλή διασκέδαση!